VEKALET SÖZLEŞMESİNDEN KAYNAKLANAN TAZMİNAT VE ALACAK – Gümrük Müşavirinin GTİP Hataları Nedeniyle İhracat Teşvikinden Mahrum Kalınması – Gümrük Müşavirinin Özen ve Sadakat Borcu 

🏛️ KARAR KÜNYESİ

Mahkeme / Daire: İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi Esas / Karar No: 2018/1341 Esas – 2020/1163 Karar İlk Derece Mahkemesi: İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi (2015/473 Esas – 2017/1397 Karar) Karar Tarihi: 23/10/2020 (İlk Derece Karar Tarihi: 29/12/2017)

💡 DAVA VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN ÖZETİ Asıl davada davacı gıda şirketi vekili; gümrük işlemlerini takip etmesi amacıyla davalı gümrük müşavirliği şirketine vekaletname verildiğini, ancak davalının gümrük beyannamelerinde yaptığı GTİP (Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu) hataları yüzünden müvekkilinin hak ettiği tarımsal ihracat teşvik ve desteklerini alamadığını, vekilin işe gerekli özeni göstermediğini ileri sürerek 8.331 USD tazminat alacağının faiziyle tahsilini ve teslim edilmeyen beyannamelerin iadesini talep etmiştir. Davalı vekili; tarımsal desteğin alınamama sebebinin tarife hatası olmadığını, ihraç edilen ürünlerde tescilli marka ibaresinin bulunmadığını ve müvekkilinin gerekli özeni gösterdiğini savunarak davanın reddini istemiştir. Birleşen davada ise gümrük müşaviri şirket vekili; verdikleri gümrük müşavirliği hizmetinden kaynaklanan cari hesap bakiye borcu olan 11.225,02 TL’nin ödenmediğini belirterek icra takibine yapılan itirazın iptalini ve %20 icra inkar tazminatını talep etmiştir. İlk derece mahkemesince; asıl davada hak ediş eksikliğinin hatalı beyannameden kaynaklanmadığı, gümrük müşavirinin kusurunun bulunmadığı gerekçesiyle asıl davanın reddine; birleşen davada ise cari hesap alacağının likit ve ispatlanmış olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile takibin 10.225,02 TL üzerinden devamına karar verilmiştir. Karara karşı davacı vekili; bilirkişi raporlarının hatalı olduğunu, faturalardaki bilgilerin beyannamelere eksik/yanlış aktarıldığını belirterek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

📌 YARGILAMA SÜRECİ İstinaf istemini inceleyen Bölge Adliye Mahkemesi, taraflar arasındaki hukuki ilişkinin vekalet sözleşmesine dayandığını ve Borçlar Kanunu (BK) uyarınca vekilin en hafif kusurundan dahi sorumlu olduğunu, vekalet konusunu “özen ve sadakatle” ifa etmekle mükellef olduğunu vurgulamıştır. Somut olay incelendiğinde; Ege İhracatçı Birlikleri’nden gelen 26/11/2015 tarihli cevabi yazıda, 20/04/2012 ve 16/04/2012 tarihli beyannamelerde tescilli Türk markaları ibareleri ve tespit tutanağı bulunmasına rağmen hatalı GTİP kullanıldığı ve bu sebeple hak edişin düşük hesaplandığı resmi olarak saptanmıştır. İstinaf Dairesi, bu verilere göre gümrük müşavirliği şirketinin temsilde gerekli dikkat ve özeni göstermeyerek hatalı bildirimde bulunduğunu, dolayısıyla oluşan zarardan ötürü kusurlu ve sorumlu olduğunu kabul etmiştir. İlk derece mahkemesinin hatalı değerlendirmeyle ve eksik incelemeyle karar verdiği saptandığından, Ege İhracatçı Birlikleri’nden gelen yazı dayanaklarının getirtilmesi gerektiği belirtilmiştir. Aralarında uzman bir gümrük bilirkişisinin de yer alacağı kurulacak yeni bir bilirkişi heyetinden, dava konusu üç ayrı beyanname işlemi için gümrük müşavirinin kusur durumunu ve bu durumun birleşen davadaki hizmet bedeli alacağına etkisini netleştiren, hüküm kurmaya elverişli yeni bir rapor alınması gerektiği vurgulanmıştır.

🏁 HÜKÜM / SONUÇ Davacı vekilinin istinaf başvurusunun esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin KABULÜNE, İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin kararının KALDIRILMASINA, gerekçede belirtilen eksikliklerin giderilerek yeniden yargılama yapılması için dosyanın HMK’nın 353/1-a-6 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesine İADESİNE, yatırılan istinaf karar harcının davacıya iadesine duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde oy birliğiyle kesin olarak karar verilmiştir.